Czy przed lotem samolotem odczuwasz nagłe przyspieszone bicie serca, podwyższone tętno, drżenie rąk, masz zimne dłonie, dreszcze, duszności, płytki oddech, doznajesz uczucie dławienia, pocisz się, masz suchość w ustach, nadciągają nudności i wymioty? To oznacza, że masz wyraźne symptomy lęku przed lataniem, czyli awiofobii lub przed powietrzem, wiatrem i opadaniem w trakcie lotu samolotem, czyli aerofobią.
Wielu z nas na pewno oglądało bardzo dobrą amerykańską komedię pt. „Francuski pocałunek”. I na pewno przypomina sobie, że główna bohaterka (w tej roli Meg Ryan) cierpiała na bardzo ostry przypadek awiofobii. W jej przypadku nie pomagali ani specjaliści, ani symulatory lotu. W jaki sposób sobie poradziła? Warto sobie przypomnieć ten romantyczny obraz.
Ale awiofobia i aerofobia, to jedne z najpowszechniejszych naszych lęków. Choć specjaliści twierdzą, że lot samolotem, to najszybszy i najbezpieczniejszy środek transportu, to wielu z nas już na samą myśl o wejściu na pokład samolotu, a co dopiero uczestniczeniu w locie, zaczyna odczuwać paraliżujący strach. Jest on tak intensywny, że często kończy się zmianą np. planów wakacyjnych lub urlopowych, wybraniem innego środka transportu, dłuższą i bardziej uciążliwą podróżą oraz zwiększeniem jej kosztów. Według prowadzonych badań największy dyskomfort i strach podczas lotu wzbudza m.in. brak kontroli nad sytuacją, zamknięta przestrzeń, znaczna wysokość, turbulencje, zdanie się tylko na umiejętności pilotów i personelu pokładowego, awarie samolotu, nagłe kłopoty ze zdrowiem i brak pomocy lekarskiej, niespodziewane i niecodzienne zachowania współpasażerów oraz zagrożenie terrorystyczne Strach przed lataniem dotyka zarówno osoby, które już miały możliwość latania samolotem i często wiąże się to z traumatycznymi przeżyciami, ale i takie, które nigdy nim nie podróżowały. To wynik pewnych wyobrażeń dotyczących lotu, ewentualnych sytuacji jakie mogą się wydarzyć w jego trakcie, a nawet efekt obejrzanych filmów np. sensacyjnych lub katastroficznych z samolotami w roli głównej. Czy osób odczuwających widoczny strach przed lataniem jest w ostatnich latach mniej czy więcej?
Wydaje mi się, że w naszym społeczeństwie mamy coraz więcej osób odczuwających lęk przed odbyciem lotu. Wynika to z kilku powodów. Przede wszystkim coraz więcej osób wybiera samolot jako środek transportu. Przez ostatnie lata dostępność lotów dzięki modelowi tanich linii lotniczych gwałtownie zwiększyła się, zasięg (loty z regionalnych lotnisk) i przystępność cenowa powodują, że lata zwyczajnie coraz więcej ludzi. Kolejną rzeczą wynikającą poniekąd z tej pierwszej, to fakt niskiej świadomości społecznej o tym, że samolot jest najbezpieczniejszym środkiem transportu na świecie. Społeczeństwo nie jest do końca świadome, jak wygląda procedura wyprawienia takiego lotu, jak wiele osób przy niej pracuje, jak doskonale są wyszkolone załogi kokpitowe oraz pokładowe do radzenia sobie w przeróżnych sytuacjach. Trzecia kwestia to niestety ogólnopolskie media, które często robią „z igły widły”, również nie do końca rozumiejąc czy nie sprawdzając materiałów źródłowych i przekazując je w sposób wzbudzający panikę wśród społeczeństwa, związaną z podróżami samolotem – mówi Bartosz Kwieciński, pilot liniowy w randze kapitana (aktualnie na samolotach Boeing 737), latający od 10 lat, współpracujący z Simair – Flight Simulation Center.
Jak walczyć z aerofobią?
Ciężkie przypadki aerofobii wymagają profesjonalnego leczenia. Najczęściej wtedy próbujemy skorzystać z rad doświadczonych psychologów i psychiatrów.
W lżejszych formach pomocne mogą okazać się ćwiczenia technik głębokiego oddychania i techniki relaksacyjne np. trening Jacobsona. W pokonaniu strachu przydaje się także wiedza – zdobycie wyczerpujących informacji na temat np. zjawiska turbulencji może w pewnym stopniu zmniejszyć lęk przed nim. Podobnie z procedurami jakie mają miejsce na pokładzie samolotu. Jak więc ludzie odczuwający strach przed lataniem powinni przygotowywać się do lotu?
Przede wszystkim pełna świadomość tego co się dzieje. Dobrze jest zapoznać się, jak wygląda każda faza lotu: od wejścia na lotnisko, przez wejście do samolotu, kołowanie, start, lądowanie i wyjście. Świadomość sytuacyjna, to co z czego wynika i dlaczego powoduje, że czujemy się znacznie bardziej spokojniejsi wiedząc, co się dzieje dookoła nas. Dla osób, które boją się turbulencji, są aplikacje w internecie pokazujące czy na trasie, po której będziemy lecieć możemy spodziewać się turbulencji itp. – wyjaśnia kpt. Kwieciński.
Szczególnie niezwykle popularny wśród pasażerów jest jeden „pewny” sposób na pozbycie się strachu przed lataniem.
To w większości najgorszy możliwy sposób, czyli wypijając „coś” przed lotem. Alkohol w powietrzu działa zupełnie inaczej niż na ziemi. Prawdopodobieństwo utraty kontroli nad sobą w powietrzu jest kilkukrotnie większe. Podczas zniżania, rośnie ciśnienie w samolocie oraz na zewnątrz przez to procenty mogą nam „uderzyć do głowy” znacznie szybciej. Dodatkowo trzeba zwrócić uwagę, że wypicie czegoś przed lotem wcale nie dodaje odwagi i nie rozwiązuje samego problemu jakim jest strach przed lotem, on go jedynie „zagłusza” i to nie zawsze – stwierdził kpt. Kwieciński.
Dodaje, że strach przed lataniem można w pełni kontrolować.
– Reklama –
Kluczem do opanowania aerofobii jest odpowiednie poznanie siebie – przed czym tak naprawdę odczuwamy lęk związany z samolotem i dokładna informacja, wiedza o tym, jak wyglądają wszystkie procesy związane z lotem. Proszę pamiętać też, że załoga pokładowa zawsze jest do dyspozycji każdego pasażera i jest przygotowana do przyjęcia pasażerów, którzy boją się latać – stwierdził kpt. Kwieciński.
