Wirusy HPV wywołują: zmiany przednowotworowe szyjki macicy (dysplazje, LSIL, HSIL, CIN I, II, III, CIS), raka szyjki macicy, raka sromu pochwy i odbytnicy, brodawki narządów płciowych, w tym kłykciny kończyste, raka jamy ustnej i gardła, nawracającą brodawczakowatość krtani, raka odbytu i raka prącia. – Do zakażenia HPV najczęściej dochodzi podczas kontaktów seksualnych. Wirus wnika do organizmu przez mikrouszkodzenia naskórka i atakuje komórki, powodując powstanie stanów przednowotworowych, a potem raka – mówią dr Michalina Roguska i Janina Świderska, ginekolożki z Gabinetów Lekarskich Pocztowa. – Dlatego tak ważne jest coroczna kontrola cytologiczna, test HPV oraz szczepienie przeciwko HPV.

W Gabinetach bardzo dużą uwagę przykłada się do profilaktyki, stąd duża ilość pacjentek decyduje się na szczepienie. Wśród badań wykonywanych przez tamtejszych lekarzy przeważa cytologia płynna, na kolejnych miejscach znajdują się testy HPV, CINTEC PLUS i panele urogenitalne. – W naszej placówce w 2023 roku wykonaliśmy ponad 1200 badań cytologicznych na podłożu płynnym – mówi dr Sławomir Szymański, ginekolog położnik i ginekolog onkolog z Gabinetów Lekarskich Pocztowa. – Kilkanaście z nich było niestety nieprawidłowych, wymagało dalszej diagnostyki. To zawsze są bardzo stresujące chwile dla pacjentek, stąd co raz więcej pacjentek decyduje się na tzw. co-testing, czyli pobranie cytologii płynnej z testem HPV podczas jednej wizyty. Warto wiedzieć, że podczas takiej wizyty można pobrać także test CINTEC PLUS, który bada obecność dwóch białek p16 i ki67, co jest jednoznaczne z istnieniem choroby i koniecznością podjęcia dalszego leczenia.

Testy HPV stają się już standardem i są dokładniejsze od cytologii płynnej. Codziennie w Polsce na raka szyjki macicy umierają cztery kobiety, a sześć nowych dowiaduje się o tym rozpoznaniu. – Zakażenie HPV jest najczęstszą infekcją dróg moczowo-płciowych na świecie, stąd szczepienie przeciwko HPV wydaje się racjonalnym wyborem – podkreśla dr Szymański, w końcu kto chciałby chorować na raka, jeśli w tak łatwy sposób można go powstrzymać.

Szczepionka 9-walentna zapewnia skuteczną ochronę nie tylko względem 90% typów wirusa HPV odpowiedzialnych za występowanie raka szyjki macicy, ale także 79% przypadków nowotworów odbytu, 60,7% pochwy i ponad 20% nowotworów sromu, prącia, czy ustnej części gardła. Dzięki zastosowaniu szczepionki 9-walentnej możliwa jest redukcja około 90% przypadków raka szyjki macicy oraz koło 50% wszystkich przypadków raków związanych z HPV. - Szczepionka jest bezpieczna i dobrze tolerowana – przekonuje dr Janina Świderska. – Jest tzw. szczepionką „zabitą”. To znaczy, że nie zawiera żywych wirusów, a tylko antygeny – białka, które są niezbędne do wywołania odporności na wirusa.

A dr Michalina Roguska dodaje: – Szczepić można już dzieci od 9 roku życia. Górnej granicy wieku nie ma, stąd drugą grupą najbardziej zainteresowaną są kobiety po 35 roku życia, które miały już kiedyś nieprawidłową cytologię. Pacjenci w wieku od 9 do 14 lat mogą zaszczepić się schematem 2-dawkowym lub 3-dawkowym. W przypadku schematu dwudawkowego drugą dawkę należy przyjąć pomiędzy 5. a 13. miesiącem po pierwszej dawce.

Jak widać testy na HPV i szczepienia przeciwko wirusom brodawczaka ludzkiego powinny dołączyć do pozostałych niezbędnych badań, które wykonujemy podczas naszego życia. To nie tylko uchroni nas przed chorobą i śmiercią, ale także sprawi, że będziemy mogli się cieszyć życiem.